"Bitcoin là một bầy ong vò vẽ điện tử phụng sự nữ thần trí tuệ, được tiếp lửa bằng ngọn lửa sự thật, ngày càng thông minh hơn, nhanh hơn và mạnh hơn theo cấp số nhân sau một bức tường năng lượng mật mã." Michael Saylor — người từng mất 6 tỷ USD gây dựng bằng bao công sức chỉ trong một đêm khi bong bóng Dot-com vỡ, rồi sau đó trở thành tín đồ Bitcoin lớn nhất thế giới và lấy việc chỉ huy bầy ong vò vẽ điện tử làm thú vui — là ai?
Michael Saylor là ai?
Sinh năm 1965 tại Nebraska, Mỹ, trong một gia đình quân nhân, ông trải qua tuổi thơ ở nhiều căn cứ Không quân Mỹ khắp thế giới. Saylor, người mê công nghệ và toán học từ nhỏ, nói rằng hai thứ đó giúp "con người đưa ra những lựa chọn tốt hơn". Sau khi tốt nghiệp trung học với cả danh hiệu thủ khoa lẫn chức chủ tịch lớp, ông hoàn thành ngành hàng không và du hành vũ trụ tại MIT nhờ học bổng quân đội toàn phần. Bên cạnh đó, ông còn học thêm ngành khoa học, công nghệ và xã hội, rồi tốt nghiệp với hai bằng. Trong quá trình đó, ông chứng kiến công nghệ mô phỏng máy tính được ứng dụng vào chính sách công và chiến lược kinh doanh ra sao. Điều này khiến ông cực kỳ hào hứng, đến mức viết hẳn một luận văn về nó. Không bỏ bê sở thích riêng trong giai đoạn ấy, Saylor còn chơi guitar trong một ban nhạc rock ở đại học và học lái tàu lượn.
Từng bước trên con đường sự nghiệp
Tốt nghiệp MIT năm 1987 với thành tích xuất sắc nhất, Saylor làm việc cho chính phủ và trở thành Thiếu úy Không quân. Ngay sau đó, ông gia nhập lực lượng vũ trang. Ông tập trung xây dựng các mô phỏng máy tính hỗ trợ việc ra quyết định chiến lược cho nhiều công ty và chính thức bắt đầu sự nghiệp tư vấn. Ở tuổi 24, ông kết hợp niềm đam mê công nghệ, tình yêu kinh doanh và dĩ nhiên cả nỗi say mê với mô phỏng máy tính để lập ra MicroStrategy — công ty tiên phong một cách tiếp cận mới trong lĩnh vực business intelligence mà khi ấy ông chưa hình dung được rằng nó sẽ lớn dần đều và lên sàn sau 9 năm. Năm 1998, công ty niêm yết và trở thành đơn vị dẫn đầu toàn cầu về phần mềm phân tích doanh nghiệp và di động, phục vụ hàng nghìn tổ chức khắp thế giới.
Thiên tài khởi nghiệp
Năm 1999, ông sáng lập Quỹ Saylor, nơi đã quyên góp hàng triệu đô cho các mục tiêu như sức khỏe trẻ em, cứu trợ người tị nạn, giáo dục, bảo vệ môi trường và hỗ trợ nghệ thuật. Quỹ vận hành Saylor Academy, cung cấp các khóa học cho sinh viên khắp thế giới, từ tâm lý học tới lịch sử nghệ thuật và kinh tế học. Cũng trong năm 1999 đó, MicroStrategy trở thành một trong những công ty giá trị nhất Phố Wall, còn bản thân Saylor là người giàu nhất Washington. Sau đó, cái gọi là bong bóng kinh tế vỡ tung cùng cú lao dốc khủng khiếp của cổ phiếu, và ông mất 6 tỷ USD chỉ trong một đêm. Năm 2012, ông viết cuốn "Mobile Wave: Trí tuệ di động sẽ thay đổi mọi thứ như thế nào?" và nó trở thành sách bán chạy. Ông lập ra Alarm.com, công ty công nghệ cung cấp các dịch vụ như điều khiển từ xa và tự động hóa nhà cửa. Ông cũng tạo ra một trong những công ty đám mây đầu tiên, Angel.com, rồi bán lại công ty này với giá 110 triệu USD vào năm 2013. Cùng năm ấy, ông từng nói: "Ngày tàn của Bitcoin đã được đếm. Việc nó chịu chung số phận với cờ bạc trực tuyến dường như chỉ còn là vấn đề thời gian." Nhưng đến năm 2020, ông quay ngoắt 180 độ, trở thành một trong những người cổ vũ nhiệt thành nhất cho tài sản số, và MicroStrategy trở thành một trong những công ty nắm giữ lượng dự trữ Bitcoin lớn nhất.
Cú phá sản của Michael Saylor
Những nguyên tắc nền tảng của MicroStrategy — hay cũng chính là quan điểm của Saylor — về cơ bản không thay đổi suốt nhiều năm cho tới thời điểm này. Bởi hơn ai hết, ông hiểu gia tài trên sàn chứng khoán có thể ngắn ngủi tới mức nào. Hai mươi mốt năm trước, giữa cơn sốt Dot-com, MicroStrategy mất hàng tỷ đô, lại còn dính cáo buộc gian lận, và công ty suýt nữa thì sụp đổ. Vì vậy, cho tới tận năm ngoái, khi câu chuyện về một đồng tiền số phi tập trung được đưa lên bàn, ông vẫn không chịu nhượng bộ cấu trúc truyền thống của mình, thậm chí còn phản đối. Tháng 3/2020, nhận ra mình không nên ôm thêm tiền mặt nữa, ông bắt đầu nghiên cứu để tìm lời giải hợp lý nhất cho vấn đề này.
Tái sinh
Chính vì lẽ đó, ngày 11/8/2020, ông chuyển toàn bộ tiền mặt của công ty sang Bitcoin. Thực tế, chừng đó tiền mặt vẫn là không đủ, bởi ông còn vay thêm hơn 2 tỷ USD chỉ để tăng khoản đầu tư vào tiền mã hóa trong giai đoạn này. "Một ngày nào đó hàng tỷ người sẽ nắm giữ giá trị số; khi thời điểm ấy đến, chúng tôi muốn có mặt ở đó trước hàng tỷ người kia," ông nói trong một cuộc phỏng vấn. Lý do khiến ông gắn bó với hệ thống này đến vậy là mạng lưới công nghệ và tiềm năng của nó. Với Saylor, điểm khác biệt của Bitcoin so với các mạng lưới công nghệ khác như Apple hay Facebook nằm ở chỗ nó là một mạng lưới công nghệ thuần túy, không gắn với bất kỳ đâu, tức là độc lập với mọi quyền lực. Tháng 9, Michael Saylor thông báo đã mua thêm 5.050 Bitcoin nhân danh MicroStrategy. Nhờ đó, tổng dự trữ của công ty vượt mốc 114.000 Bitcoin. Bản thân ông cũng có khoảng 18.000 Bitcoin trong ví riêng.