Hashing (heşləmə) nədir?

· 1 min read

Hashing heşləmə alqoritmlərindən istifadə edərək kriptoqrafik məlumat yaratma üsuludur. Kriptoqrafik heşləmə kriptovalyutaların təməlini təşkil edən strukturlar kimi tanınır. Şifrələmə üsulu da adlandırılan bu metodla təhlükəsizliyin maksimuma çatdırılması hədəflənir. Bu baxımdan kriptoqrafik heşlər rəqəmsal imzalara bənzəyir. Heşlər mədənçilik üçün mühümdür, yəni yeni ünvanların yaradılmasında açar rol oynayır. Mədənçilər blok məsələlərini həll edərkən mürəkkəb ədədlərdən və heşləmədən istifadə edirlər. Kağız-qələm və ya kalkulyator ilə həll oluna bilməyən bu məsələləri yalnız xüsusi istehsal olunmuş qurğular həll edə bilir.

İstifadə olunan heşləmə alqoritmi əvvəlki heşin xülasəsini özündə saxlayacaq şəkildə hazırlanıb. Beləliklə, əvvəlki heşlərlə növbəti heş bir-birinə zəncirvari bağlanır və blokçeyn anlayışı da məhz buradan yaranıb. Kriptoqrafik heş sistemlərində adətən "Secure Hash Algorithm" kimi tanınan SHA-256 alqoritmi tətbiq olunur. Bu alqoritm nəticə olaraq 32 baytlıq xülasə istehsal edir. Alınan nəticə sonrakı məlumatları əhatə edə bilər, lakin geriyə doğru gedib əvvəlki məlumatları tapmaq son dərəcə mürəkkəbdir. Başqa sözlə, sistem birtərəfli mexanizmə əsaslanır və təhlükəsizliyi də buradan gəlir. Geriyə dönük məlumatların açılması çətin olduğu üçün heşləmə parol və kimlik doğrulamada, eləcə də rəqəmsal imzalarda rahatlıqla istifadə olunur.

Müxtəlif sahələrdə tətbiq edilən heşləmə üsulu kriptoqrafiya ilə birləşdikdə faydalı və təhlükəsiz bir sistem kimi ortaya çıxıb. Bu inkişaf yeni sistemlərin və irəliləyişlərin meydana gəlməsinə, texnologiyanın tamamilə fərqli bir müstəviyə keçməsinə yol açıb. Bu kontekstdə demək olar ki, blokçeynin ayrılmaz hissəsi olan kriptoqrafik heşləmə alqoritmi kriptovalyutalara ciddi təsir göstərir.

heşləmə hashing hashing nədir bitcoin kripto kripto ticarət məsləhətləri kriptovalyuta heş alqoritmi blokçeyn kriptoqrafiya