- Een non-fungible token (NFT) is een uniek digitaal bezit dat het eigendom van zaken als kunst, videofragmenten of muziek vastlegt.
- NFT's draaien op dezelfde blockchaintechnologie als cryptomunten, maar het zijn geen valuta.
- Sommige NFT's zijn voor miljoenen dollars verkocht, maar het blijven zeer speculatieve beleggingen die niet voor iedere belegger geschikt zijn.
Een non-fungible token (NFT) is een unieke identificatie waarmee je het eigendom van digitale bezittingen cryptografisch kunt toewijzen en aantonen.
Omdat NFT's van digitale kunst voor miljoenen, soms zelfs tientallen miljoenen dollars zijn verkocht, is "populair" bijna een understatement. In de eerste helft van 2021 kwam de NFT-omzet uit op 2,5 miljard dollar.
Zodra je doorhebt hoe NFT's werken, zul je merken dat deze technologie nog veel meer toepassingen kent.
Wat is een NFT precies?
NFT staat voor "non-fungible token", oftewel een niet-vervangbaar token. Een NFT is een digitaal bezit dat eigendom koppelt aan unieke fysieke of digitale zaken, zoals kunstwerken, vastgoed, muziek of films.
Je kunt NFT's zien als de verzamelobjecten van deze tijd. Ze worden online gekocht en verkocht en leveren digitaal bewijs van eigendom van een bepaald object. NFT's worden veilig vastgelegd op een blockchain — dezelfde technologie die ook cryptomunten mogelijk maakt — waardoor vaststaat dat het bezit uniek is. Die technologie kan het bovendien onmogelijk maken om NFT's te wijzigen of te vervalsen.
Om NFT's echt te begrijpen, helpt het om eerst het economische begrip vervangbaarheid (fungibiliteit) te snappen.
- Vervangbare zaken zijn eenvoudig uit te wisselen, omdat hun waarde niet aan hun uniciteit hangt. Je kunt bijvoorbeeld een biljet van 1 dollar ruilen voor een ander biljet van 1 dollar en je hebt nog steeds 1 dollar, ook al staat er een ander serienummer op.
- Niet-vervangbare objecten kun je niet zomaar tegen elkaar uitwisselen. Elk token in een NFT heeft eigen kenmerken en is niet evenveel waard als vergelijkbare tokens.
Waarom zijn mensen dan bereid zoveel voor een NFT te betalen? "Door een NFT te maken, kunnen makers de schaarste en echtheid van vrijwel alles wat digitaal is aantonen", legt Solo Ceesay uit, medeoprichter en COO van Calaxy. "In de traditionele kunsthandel circuleren talloze kopieën van de Mona Lisa, maar er is maar één origineel. NFT-technologie helpt om het eigendom van dat origineel toe te wijzen."
In de kunstwereld blijkt het verkopen van NFT's een lucratieve bezigheid. Een paar voorbeelden die je misschien kent:
- "Everydays — the First 5000 Days" van digitaal kunstenaar Beeple ging bij Christie's onder de hamer voor 69,3 miljoen dollar.
- Een videofragment van 20 seconden waarin LeBron James zijn "Cosmic Dunk #29" maakt, werd verkocht voor 208.000 dollar.
- Bij de eerste samengestelde NFT-veiling van Sotheby's ging een CryptoPunk-NFT weg voor 1,8 miljoen dollar.
- Twitter-CEO Jack Dorsey veilde een NFT van zijn allereerste tweet voor 2,9 miljoen dollar.
LET OP: de NFT-hype met zijn hoge prijzen en veel aandacht trekt ook oplichters aan, dus beleggers moeten voorzichtig zijn. Sommigen proberen je van alles te verkopen en beweren dat het een NFT is terwijl dat niet zo is. Anderen claimen het recht te hebben om een NFT te verkopen van werk dat ze niet bezitten en niet gemaakt hebben.
Als je een NFT koopt, kunnen anderen nog steeds kopieën maken van de afbeelding, video of het digitale object dat van jou is. Maar net als bij een uniek kunstwerk of een prent in beperkte oplage kan het origineel veel meer waard zijn.
Hoe werken NFT's?
Veel NFT's worden aangemaakt en bewaard op het Ethereum-netwerk, maar ook andere blockchains (zoals Flow en Tezos) ondersteunen NFT's. Omdat de blockchain voor iedereen toegankelijk is, kun je NFT-eigendom makkelijk controleren en herleiden, terwijl de persoon of het bedrijf achter het token anoniem kan blijven.
Allerlei soorten digitale zaken zijn te "tokeniseren": kunst, items uit games, stills of videobeelden uit een live-uitzending — NBA Top Shots is een van de grootste NFT-marktplaatsen. De NFT die het eigendom overdraagt gaat de blockchain op, maar de bestandsgrootte van het digitale object doet er niet toe, omdat het bestand los van het netwerk blijft staan.
Afhankelijk van de NFT horen auteurs- of licentierechten niet altijd bij de aankoop. Dat is echter niet in alle gevallen zo. Net zoals je bij de aankoop van een prent in beperkte oplage ook niet automatisch de exclusieve rechten op de afbeelding krijgt.
Naarmate de onderliggende technologie en ideeën verder rijpen, kunnen NFT's talloze toepassingen krijgen buiten de kunstwereld.
Een school zou bijvoorbeeld een NFT kunnen uitreiken aan geslaagde studenten, zodat werkgevers de opleiding van een sollicitant snel kunnen verifiëren. Of een concertzaal gebruikt NFT's om tickets te verkopen en te volgen, waardoor fraude bij doorverkoop afneemt.
Wat is het verschil tussen NFT's en cryptomunten?
NFT's en cryptomunten steunen allebei op dezelfde blockchaintechnologie. NFT-marktplaatsen kunnen je bovendien verplichten om met crypto te betalen. Toch worden cryptomunten en NFT's voor heel verschillende doelen gemaakt en gebruikt.
Cryptomunten willen als valuta functioneren: waarde bewaren of je in staat stellen dingen te kopen en verkopen. Cryptotokens zijn vervangbaar, net als traditionele valuta zoals de Amerikaanse dollar. NFT's leveren juist unieke tokens op waarmee je eigendom van digitale zaken kunt aantonen en rechten kunt overdragen.
Zo koop je een NFT
NFT's kun je kopen, verkopen, verhandelen en aanmaken via online exchanges of marktplaatsen. De maker of huidige eigenaar kan een prijs vaststellen. Het kan ook om een veiling gaan, waarbij je op de NFT moet bieden.
Foundation: een marktplaats met een selectie door de community, waarbij makers moeten worden uitgenodigd door andere makers die al op het platform zitten.
Nifty Gateway: een marktplaats gericht op kunst, die samenwerkt met bekende merken, sporters en artiesten.
OpenSea: een van de oudste en grootste NFT-marktplaatsen, met een breed aanbod aan verzamelobjecten.
Rarible: biedt uiteenlopende NFT's met de nadruk op kunst. Leden worden beloond met het eigen RARI-token.
SuperRare is een marktplaats die zich richt op het samenstellen en verkopen van digitale kunst.
Belangrijk om te weten: NFT's kunnen extreem speculatieve beleggingen zijn. Sommigen hebben tienduizenden of zelfs miljoenen dollars verdiend met de verkoop van NFT's. Anderen betalen uiteindelijk een hoge prijs voor een digitaal product dat waardeloos blijkt.
Het aanmeldproces verschilt per marktplaats. NFT's worden meestal gekocht met een cryptomunt, zoals ether (de eigen munt van Ethereum), al kan de prijs ook in dollars vermeld staan. Ook de kosten per transactie verschillen per marktplaats.
De financiële conclusie
NFT's krijgen in de toekomst misschien talloze praktische toepassingen, maar op dit moment worden ze vooral voor digitale kunst gebruikt.
"NFT's geven makers een soepele manier om digitaal werk te verkopen waar anders misschien weinig markt voor is. Daarnaast zijn er manieren waarop kunstenaars bij elke doorverkoop van hun werk meeverdienen", legt Ceesay uit. "Verzamelaars kunnen op hun beurt speculeren op digitale kunst en tegelijk pronken met de rechten op zeldzame stukken op de chain."
Overweeg je een NFT als belegging te kopen, houd er dan rekening mee dat er geen enkele garantie is dat de waarde stijgt. Sommige NFT's zijn honderdduizenden of miljoenen dollars waard, andere blijken uiteindelijk niets waard.