Wat is jouw favoriete momentum-oscillator? Een lastige vraag, dat zeker, maar er is er één die sinds J. Welles Wilder Jr. hem in 1978 introduceerde de favoriet is van de meeste day- en swingtraders: de Relative Strength Index (RSI). De RSI is een van de makkelijkste indicatoren om te lezen, maar er goed mee handelen vraagt wat meer inzicht dan alleen de overbought- en oversold-signalen die op de grafiek verschijnen. Precies daarover gaat dit artikel.
Wat is de RSI (Relative Strength Index)?
De Relative Strength Index is een momentum-oscillator die de snelheid en de richting van de koersbeweging meet. De RSI beweegt tussen 0 en 100: elke waarde onder 30 duidt op een "oversold" situatie en elke waarde boven 70 op een "overbought" situatie. Simpel gezegd: handelt een asset boven zijn "echte" prijs, dan heet het overbought; handelt het eronder, dan geldt het als oversold. Intuïtief lijkt het op een geval van "te duur en te goedkoop". Het is vergelijkbaar met de marktkapitalisatie van een bedrijf afgezet tegen de 52-weeks toppen en bodems, alleen volgt de RSI de koersschommelingen over veel kortere periodes.
De RSI bestaat uit drie eenvoudige onderdelen:
-
Verticale percentageschaal: die toont oversold- en overbought-situaties binnen een bereik van 0 tot 100%. -
De RSI-lijn meet het tempo en de richting van de koersbeweging tussen oversold- en overbought-niveaus. -
Middellijn: die splitst het percentagebereik, met bullish condities boven de lijn en bearish condities eronder, waarbij de lijn op 50% ligt.
Als de koersen stijgen, blijft de RSI meestal in de zone 4090, waarbij de middellijn als RSI-steun fungeert. In een berenmarkt beweegt de RSI tussen 1060 en werkt de middellijn als weerstand. Deze zones verschuiven wat, afhankelijk van de instellingen van de indicator en het momentum in de markt.
Over een periode van 14 dagen geeft de RSI-lijn het gemiddelde weer van het aantal dagen dat de koers steeg, gedeeld door het aantal dagen dat hij daalde. Voor dalende dagen wordt het omgekeerde berekend. De periode van 14 dagen is de standaardinstelling van de RSI en kan worden aangepast voor meer of minder gevoeligheid, afhankelijk van de tijdsframe waarin je handelt. Het verlengen van de periode heet smoothing en geeft de RSI-lijn meer stabiliteit. Daarom kiezen sommige traders op kleine tijdsframes voor een langere periode, om heftige uitslagen in de RSI te dempen en een "vloeiendere" oscillatielijn te krijgen.
Handelen op de RSI
Divergentie is de meest gebruikte techniek op de RSI, zowel bij aandelen als bij andere assets. RSI-divergentie ontstaat wanneer de koers van een asset de indicator tegenspreekt, wat wijst op een waarschijnlijke trendommekeer. De Relative Strength Index is een belangrijke aanvulling op het arsenaal van elke trader, juist omdat hij ommekeren kan opsporen voordat ze plaatsvinden.
Bullish (positieve) divergentie: ontstaat (zie hieronder) wanneer de RSI hogere bodems zet vanuit een oversold positie boven de 30%-zone, terwijl de koers op de grafiek lagere bodems blijft maken. Dat is een teken dat het verkoopmomentum afneemt en dat een long-instap mogelijk wordt.
Bearish (negatieve) divergentie: ontstaat (zie hieronder) wanneer de RSI een lagere top zet vanuit de overbought positie onder de 70%-lijn, terwijl de koers hogere toppen blijft maken. Dat laat zien dat de koopkracht afzwakt en wijst op een mogelijke short-instap.
RSI swing rejections
RSI swing rejections negeren de koersbeweging volledig en kijken alleen naar de oscillatie van de RSI voor in- en uitstappen — voor sommige traders een lastig te accepteren gedachte. De aanpak lijkt op afwijzingen op steun en weerstand, maar gebruikt de oversold- (30%) en overbought-zones (70%) van de RSI. Onder bepaalde omstandigheden ontstaan zo mogelijke instapmomenten.
Een bullish swing rejection treedt op wanneer de RSI-lijn vanuit een oversold situatie het 30%-niveau herovert, terugvalt om die 30% als steun te testen en er vervolgens op afketst, waarmee een hogere bodem ontstaat dan de vorige top na het uitbreken uit de zone. Onder die omstandigheden ontstaat een mogelijke long (koop) transactie.
Een bearish swing rejection (zie hieronder) treedt op wanneer de RSI-lijn onder het 70%-niveau (overbought) zakt en zo een nieuwe swing-bodem vormt. De koers probeert de 70% te heroveren, maar wordt afgewezen bij de swing-bodem die door de val is ontstaan, waarna de negatieve trend zich voortzet. Onder die omstandigheden ontstaat een mogelijke short (verkoop) transactie.
Omdat de RSI (net als veel andere) een vertragende indicator is, is het verstandig om deze methodes toe te passen in lijn met de heersende macrotrend. We raden dus af om in een opwaartse trend te handelen op een bearish swing rejection, en andersom. Onthoud: "de trend is ALTIJD je vriend."
Daar komt bij dat een asset lange tijd in oversold- of overbought-gebied kan blijven hangen, wat valse signalen in beide richtingen oplevert en een account langzaam uitholt. Daarom raden we sterk aan de Relative Strength Index samen met andere indicatoren en candlestick-patronen te gebruiken om de trade te bevestigen voordat je de trekker overhaalt.
Tot slot
Het idee dat je "niet op de top koopt en niet op de bodem verkoopt" wordt in de cryptomarkt vaak verkeerd begrepen. De RSI-indicator helpt je te handelen vanaf de best mogelijke plek. Hafizebot werkt met kunstmatige intelligentie en neemt de RSI-indicator mee in zijn beslissingen. Met autotrading zorgt Hafizebot voor de snelste uitvoering en werkt het geïntegreerd met je Binance Global-account.