Bitcoin təklifi məhdud olan mərkəzləşməmiş dəyər saxlama vasitəsi olduğuna görə həm fərdi, həm də institusional istifadəsi gündən-günə sürətlə artır. Buna paralel olaraq Bitcoin mədənçiliyi fəaliyyəti də genişlənir. Fərdi mədənçilərlə yanaşı, yalnız Bitcoin istehsalı üçün qurulan xüsusi obyektlərin mövcudluğu enerji sərfiyyatı mövzusunu daim gündəmdə saxlayır. Bir çox qurum Bitcoin mədənçiliyinə sərf olunan enerji barədə bir-birindən fərqli və çox vaxt qərəzli şərhlər verir. Bu yazıda Bitcoin mədənçiliyində enerji sərfiyyatı və təmiz enerjidən istifadə ilə bağlı suallara cavab tapa bilərsiniz.
Bitcoin mədənçiliyi nədir?
Yeni Bitcoin-lər mədənçilik adlanan proses nəticəsində yaranır. Bitcoin mədənçiliyində xüsusi proqram təminatı və avadanlığı olan cihazlar mürəkkəb məsələləri həll edərək Bitcoin köçürmələrini təsdiqləyir və bunun müqabilində yeni istehsal olunmuş Bitcoin ilə mükafatlandırılır. Bu prosesi həyata keçirən şəxslərə mədənçi deyilir.
Bitcoin mədənçiliyində enerji sərfiyyatı
Mədənçilər fiziki şəxslər ola bildiyi kimi, bu sahədə ixtisaslaşmış şirkətlər də ola bilər. Bitcoin çıxaran tək bir kompüter də, çoxsaylı sistemi özündə birləşdirən böyük obyektlər də müəyyən miqdarda enerji tələb edir.
Mədənçilər blokçeynə əlavə etdikləri hər yeni blok üçün Bitcoin ilə mükafatlandırıldığından aralarında rəqabət yaranır: hər kəs növbəti bloku ilk çıxaran olmaq üçün proqram təminatını və avadanlığını təkmilləşdirməyə çalışır. Daha müasir, sürətli və güclü sistemlərin qurulması isə enerji sərfiyyatının artmasına səbəb olur. Bu enerjinin ətraf mühitdə qoyduğu karbon izi son dövrlərdə tez-tez müzakirə olunan mövzuya çevrilib.
Bitcoin mədənçiliyində bərpa olunan enerjidən istifadə
Enerji sərfiyyatı ilə bağlı böyüyən müzakirə mədənçiləri alternativ istehsal yolları axtarmağa vadar edir və onları daha davamlı enerji mənbələrinə yönəldir. Bəzi mədənçilik şirkətləri sistemlərini Şimal Qütb Dairəsində, bəziləri bir ölkənin sərhədləri daxilindəki aktiv və ya sönmüş vulkan ətəklərində, bəziləri isə birbaşa günəş enerjisindən yararlanmaq üçün geniş düzənliklərdə qurub. Bitcoin istehsalında istifadə olunacaq elektrik enerjisinin əldə edilməsi üçün hidroelektrik, təbii qaz və günəş enerjisi kimi mənbələrdən istifadə olunur. Vulkan ətəyində qurulan Bitcoin obyektləri isə enerji mənbəyi kimi geotermal enerjidən yararlanmağa çalışır.
Digər sahə və sektorlarda olduğu kimi, Bitcoin istehsalında da ətraf mühitə uyğun addımlar sürətlə atılmağa başlayıb. Bu səmərəli addımlar sayəsində bu gün Bitcoin istehsalında istifadə olunan enerjinin 50%-dən çoxu bərpa olunan enerji mənbələrindən təmin edilir (bax: Bitcoin Letter to the Environmental Protection Agency) və bu göstərici sürətlə artır. Bundan əlavə, Bitcoin istehsalına sərf olunan enerjinin qızıl mədənçiliyinə və ya bank əməliyyatlarına sərf olunan enerji ilə müqayisədə daha aşağı səviyyədə olduğu müşahidə edilir.